U bent hier

Beenmergkanker bestrijden met geactiveerde slapende immuuncellen

01/06/17

Een Belgisch onderzoeksteam onder leiding van prof. Dirk Elewaut (VIB-UGent) en het team van Prof. Vanderkerken en Prof. Menu (VUBrussel) heeft een mogelijke piste ontdekt om multipel myeloom, een moeilijk te behandelen vorm van beenmergkanker, te bestrijden. In hun studie wisten de wetenschappers ‘slapende’ immuuncellen terug te activeren, waardoor die effectiever optreden tegen tumoren. Deze baanbrekende resultaten bieden nieuwe perspectieven in het vrij jonge maar veelbelovende domein van immunotherapieën. Het onderzoek is gepubliceerd in het toonaangevende wetenschappelijke vakblad Leukemia.

Hoe ouder we worden, hoe meer vetten zich opstapelen in ons beenmerg. Die toename gaat gepaard met een hoger risico op multipel myeloom. Met die vaststelling gingen prof. Dirk Elewaut (VIB-UGent en UZ Gent) en zijn team aan de slag. Ze ontdekten hoe leptine, een hormoon geproduceerd door vetcellen, het natuurlijke afweersysteem tegen kanker ondermijnt. Door dit hormoon te blokkeren, konden de immuuncellen opnieuw volop hun werk doen. Tijdens de studie bundelde prof. Elewaut de krachten met wetenschappers van de VUB (prof. Karin Vanderkerken en prof. Eline Menu) en met een Frans onderzoeksteam. 

Slapende immuuncellen activeren
De studie focuste op NKT-cellen, een type witte bloedcellen dat continu patrouilleert in ons lichaam. Bepaalde immuuntherapieën stimuleren deze cellen, waarna ze krachtige stoffen afscheiden die de strijd aanknopen met kanker. Na die initiële stimulatie komen de NKT-cellen echter in een soort slaapstand terecht, ook wel ‘anergie’ genoemd. Dat blokkeert hun tumorbestrijdend vermogen, wat vooral problematisch is bij patiënten die bijkomende behandelingen nodig hebben.

Prof. Dirk Elewaut (VIB-UGent, UZ Gent): “Wij zijn erin geslaagd om de toestand van anergie te doorbreken. Anders gezegd, we konden slapende NKT-cellen terug wakker maken. Dat deden we door de werking van leptine te blokkeren, een hormoon dat de NKT-cellen onderdrukt. Die doorbraak is belangrijk voor de ontwikkeling van nieuwe kankermedicijnen.”

Van beenmergkanker naar andere tumoren
Deze studie opent nieuwe perspectieven voor immunotherapie, een relatief recente maar veelbelovende vorm van kankerbehandeling. En hoewel dit onderzoek specifiek gericht was op één kankertype (multipel myeloom), kunnen vervolgstudies uitwijzen of een soortgelijke aanpak vruchten afwerpt bij andere agressieve of moeilijk te behandelen tumortypes.

Prof. Dirk Elewaut (VIB-UGent, UZ Gent): “We zullen dit spoor volop verder verkennen en het door ons ontdekte mechanisme aftoetsen bij verschillende vormen van kanker. We hebben alvast goede hoop dat we nieuwe inzichten zullen opdoen die kunnen bijdragen tot nieuwe therapieën.”

Note: het lab van Dirk Elewaut maakt deel uit van het VIB-UGent Centrum voor Inflammatieonderzoek
____________________________________________________________________________________________

Publicatie
Leptin receptor antagonism of iNKT cell function: a novel strategy to combat multiple myeloma., Favreau et al., Leukemia 2017

ZorgAndersTv (2025 volgers)
ZORGMagazine (3185 volgers)

Schrijf je hier in voor onze e-nieuwsbrief

Schrijf je hier in voor onze e-nieuwsbrief