De ethische uitdagingen van telepsychiatrie
Uit vele studies blijkt dat telepsychiatrie bijzondere mogelijkheden biedt voor grote groepen patiënten, maar vooral voor diegene in landelijke of verafgelegen gebieden. Over de ethische implicaties vloeide tot nu toe nog niet veel inkt.
Onderzoek van Chris Gastmans en Aimé Van Wynsberghe (K.U.Leuven) brengt daar verandering in. Zij nemen de centrale ethische uitdaging van de telepsychiatrie, de afwezigheid van persoon-tot-persooncontact, onder de loep. De studie verscheen nu in het Tijdschrift voor Geneeskunde.
Telepsychiatrie vindt plaats door een rechtstreekse videoconferentie tussen de patiënt (thuis of in een verzorgingsinstelling) en de psychiater. Volgens onderzoek zou telepsychiatrie de kwaliteit en kwantiteit van de zorg kunnen verhogen voor heel wat patiënten, en vooral voor zij die afgelegen wonen.
Concreet omschrijven de auteurs het probleem als volgt: “De moeilijkheid bestaat erin precies te verwoorden waaruit de waarde van persoon-tot-persooncontact bestaat en wat de betekenis hiervan is in de therapeutische relatie tussen de patiënt en de arts.”
Vanuit de personalistische traditie binnen de ethiek beschouwen de auteurs de patiënt als een persoon en dus een relationeel en lichamelijk wezen.
“Gebruikmakend van de filosofie van Merleau-Ponty kunnen we stellen dat de manier waarop de relationaliteit en de lichamelijkheid van de persoon wordt uitgedrukt, waargenomen wordt via de zintuigen”.
Bij telepsychiatrie worden echter drie van de vijf zintuigen buiten spel gezet. “Daardoor verlaagt de capaciteit om zich als totale persoon te uiten en de mogelijkheid om als persoon voor patiënten te zorgen.”
Er zijn verschillende opvattingen over de waarde van telepsychiatrie, wat het moeilijk maakt telepsychiatrie ethisch te evalueren. “Toch vinden we het belangrijk de ethische reflectie over telepsychiatrie te starten bij het begin van zijn evolutie.”
De patiënt moet in elk geval beschouwd worden vanuit zijn totaalbeeld, wat de psychiater vervolgens kan bijstaan om de beste methode van psychiatrische consultatie voor de patiënt op dat ogenblik te kiezen.
“Deze overweging is, samen met goed empirisch onderzoek, cruciaal bij de ontwikkelijking van beleidslijnen voor het gebruik van telepsychiatrie in de praktijk.”
bron : www.zorgnetvlaanderen.be